Boşanmada Velayet

Anlaşmalı boşanma davasında velayet konusunda taraflara bir serbesti tanınmıştır. Eşler velayet hakkının nasıl kullanılacağı konusunda ortak karar verebilmekle birlikte son karar hakim tarafından alınır. Buna göre Hakim öncelikle çocuğun menfaatlerini gözeterek velayetin anne baba ya da 3. bir kişide olup olmayacağına karar verir.

Boşanmada Velayet

Burada üzerinde durulması gereken husus hakimin velayet ve kişisel görüş ile ilgili olarak tarafların talepleriyle bağlı olmamasıdır. Örneğin 5 aylım bir çocuğun velyetini eşler babaya vermek istese dahi hakim büyük ihtimalle bunu kabul etmeyecektir. Çocugun anne bakımına, emzirilmeye ihtiyacı düşünülerek bu durum reddedilecektir.

İlke olarak çocuğun velayeti anneye verilir. Bu kuralın sebebi, çocuğun veya çocukların annenin bakımına, anne şefkatine daha fazla muhtaç olmasıdır. Özellikle küçük çocuklarda velayetin anneye verilmesi ana kuraldır. Bu kuralın elbette istisnaları vardır ve boşanmada velayet hakkı babaya da verilebilir;  annenin çocuğun gelişimini etkileyecek derecede kötü bir hayat sürmesi, düzelmeyecek bir hastalığının olması vb. hallerde boşanmada velayet babaya da verilebilir.

Boşanmada Velayet Anne Mi Verilir?

Türk Medeni Kanunu, velayet hakkını kamu düzeninden kabul ederek, hakime geniş bir takdir yetkisi tanır. Hakim öncelikle  olan çocuğun menfaatlerini gözetecektir. Anne babanın anne babalık duygularını tatmininden ziyade, çocuk için en doğru olacak kararı, mahkeme, oluşacak şartlara göre değerlendirir. Genelde boşanmada velayet anneye verilse de, hakim, çocuğun babaya verilmesi halinde daha iyi bir eğitim alacağı, daha iyi bir sosyal hayata kavuşacağı kanaatine varırsa velayeti babaya verebilir. Bu nedenle boşanma sürecinin doğru yürütülmesi çocuğun velayetini almak isteyen her iki taraf için de önemli bir husustur.

Boşanmada Ortak Velayet Nedir?

Medeni Kanunumuz ortak velayete izin vermemek velayet kamu düzenindendir  ve velayetin kamu düzeninden sayılması, yabancı mahkeme kararlarının tanınmasını ve yerine getirilmesini engellemektedir. Oysa çocukların psikolojik ve sosyolojik gelişimlerini fazlasıyla etkileyen boşanma olgusunun, bu olumsuz etkilerinin hafifletilmesi açısından velayetin, çocuğun menfaati göz önünde tutularak (hatta  çocuğun da görüşü alınarak) anne ve babaya birlikte verilmesi toplumsal açısından daha yararlı olacaktır.

Buna karşın, hakim ortak velayetin çocuğun zararına olduğu kanaatine ulaşırsa,boşanmada velayet anne veya babadan daha uygun olanına verilebilecektir. Bu şekilde tarafların iradelerine bağlı “ortak velayet” kararı, boşanma sonrasında çatışmaları önleyebileceği gibi, çocuğun manevi gelişimi için de efektif olacaktır. Anne ve babanın eşit sorumluluk alması, birbirleri ile iletişimleri ortak velayet ile yürütülebilecek, çocuğun menfaati (ve kamu düzeni) için en başarılı sonuçlar alınacaktır.

Yargıtay’ın aşağıdaki kararı da açıklamalarımızı daha anlaşılır kılacaktır:

Boşanmada Velayet Hususunda Yargıtay kararı

T.C. YARGITAY

2.Hukuk Dairesi
Esas:  2008/18789
Karar: 2010/156

 

ÖZET: Taraflar arasında düzenlenen içeriği mahkemece de uygun bulunan protokolde, taraflar velayetleri anneye bırakılan müşterek çocuklarla davalı baba arasında Cumartesi günleri ile dini bayramların ikinci günü, Temmuz ayının ilk haftası kişisel ilişki tesisini kabul etmişlerdir. Kuşkusuz bu düzenleme çocukların menfaatlerine uygun düşmediği takdirde hakim gerekli gördüğü değişikliği yapabilir. Mahkemece, kişisel ilişki konusunda protokole itibar edilmeme nedenleri karar yerinde tartışılmadığı gibi bu değişikliğin taraflarca kabul edilip edilmediği de sorulmamıştır. Bu yönler üzerinde durulmaksızın protokole aykırı olarak kişisel ilişki tesisi doğru görülmemiştir.

 

Dava: Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen ve yukarda gün numarası gösterilen hüküm kişisel ilişki yönünden temyiz edilmekle evrak okunarak gereği görüşülüp düşünüldü:

Karar: Taraflar arasında düzenlenen içeriği mahkemece de uygun bulunan 16.6.2008 günlü protokolde, taraflar velayetleri anneye bırakılan müşterek çocuklarla davalı baba arasında Cumartesi günleri ile dini bayramların ikinci günü 09.00-17.00 saatleri arası, Temmuz ayının ilk haftası kişisel ilişki tesisini kabul etmişlerdir. Kuşkusuz bu düzenleme çocukların menfaatlerine uygun düşmediği takdirde hakim gerekli gördüğü değişikliği yapabilir. Mahkemece, kişisel ilişki konusunda protokole itibar edilmeme nedenleri karar yerinde tartışılmadığı gibi (TMK. m. 166/3) bu değişikliğin taraflarca kabul edilip edilmediği de sorulmamıştır. Bu yönler üzerinde durulmaksızın protokole aykırı olarak kişisel ilişki tesisi doğru görülmemiştir.

Sonuç: Hükmün yukarda açıklanan sebeple BOZULMASINA, temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 tarih içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oyçokluğuyla karar verildi. 11.01.2010

 

Bu karar da göstermektedir ki anlaşmalı boşanmada velayet kararı tamamen eşlerin iradesine bağlı değildir. Kamu düzeni nedeniyle hakim değişiklik yapabilmektedir.

One thought on “Boşanmada Velayet

  1. Merhaba
    ben eşimle 2016 nın 5 nci ayınca yani 5 ay önce anlaşmalı olarak boşandım. eşim memurdu.
    13 yaşında oğlum ve 3,5 yaşında kızımız var. fakat ben kardeşler ayrılmasın ve anneye muhtaçlar diye velayetini kendi rızam ile sözleşmemizde anneye bıraktığımı kabul ettim. sonra başka şehire anne babasının yanından ev tutarak tayin istedi. kızım anneannesinde kalıyor. haftada iki gün annede kalıyor. çünkü eski eşim çalışıyor ve oğlum okula gidiyor. fakat başka şehirde çalıştığından dolayı çocuklarımı göremiyorum. telefonlarımı açmıyorlar telefonla da görüşemiyorum.
    kızımın velayetini kendime almak istiyorum.
    bu konuda bir ihtimal var mı ve mümkün müdür ?

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>